ANNE BABAYA SAYGI VE İYİLİK

Anne ve Baba, toplum binasının temeli olan ailenin mimarı ve en önemli unsurlarıdır. Kişinin varlık sebebi olup kendisine en yakın durumda bulunan ve kendisi için hiçbir fedakârlıktan kaçınmayan ebeveynler, saygı gösterilmeye en fazla layık olan değerlerimizdir.

Anne ve Baba, toplum binasının temeli olan ailenin mimarı ve en önemli unsurlarıdır. Kişinin varlık sebebi olup kendisine en yakın durumda bulunan ve kendisi için hiçbir fedakârlıktan kaçınmayan ebeveynler,  saygı gösterilmeye en fazla layık olan değerlerimizdir. 


  Aileyi canlı bir organizmaya benzetirsek; baba ailenin temel direği olan beden; anne ise merhamet, diğerkâmlık ve sevgisiyle o direği ayakta tutan, organizmaya can veren ruhtur. 


   İnsanın yeryüzündeki imtihan yolcuğunda yerine getirmesi gereken ilk ve en önemli görevi, her şeyi bir “kun” emriyle yoktan var eden Allah Teâlâ’ya iman etmek ve merhameti sonsuz O Rahman’a karşı sorumluluklarını yerine getirmektir. İnsanın ikinci sıradaki sorumluluğu ise Allah’ın yarattığı diğer varlıklara karşı olan sorumlulukları yer almaktadır.


    Bu sorumluluklar ailemize,  akrabalarımıza, komşularımıza, iş arkadaşlarımıza, yakın ve uzak dostlarımıza ve canlı cansız tüm çevremize yönelik olarak yerine getirmek durumunda olduğumuz görevlerimizdir.


   Bu geniş görev yelpazesinde üzerimizde en büyük hakkı bulunanlar ise anne babalarımızdır.    İşte bu sebepledir ki Yüce Rabbimiz, kendisine ibadetten sonra anne ve babaya iyiliği emrederek bu kıymeti gözler önüne serer. (Bkz. Lokman, 31/14; Ahkaf, 46/15, Nisa, 4/36)
İsra Suresi’nde vahyedilen bir ayet, kıyamete kadar  bizim yolumuzu aydınlatan bize davranış kazandıran bir meşale olacaktır. “Rabbin, kendisinden başkasına ibadet etmemenizi ve anne ve babalarınıza iyilik etmenizi emretti. Onlardan biri veya her ikisi birden senin yanında ihtiyarlık çağına ererlerse sakın ha, onlara ‘öf’ bile deme, onları kızdırma; azarlama da! Onlara tatlı ve güzel söz söyle! Merhametinden ötürü üzerlerine tevazu kanatlarını indir ve onlar için şöyle dua et: “Rabbim, onlar küçükken beni şefkatle ve merhametle büyüttükleri gibi, Sen de onlara merhamet eyle.” (İsra, 23-24)
Ayete göre anneleri ve babaları incitmemek, üzerlerine rahmet ve şefkat kanatlarını indirip onlara gönüllerini hoş edecek tatlı ve güzel sözler söylemek her evlâdın, Allah’a ibadetten sonra yükümlü olduğu en önemli görevidir. 


   Özellikle yaşlılık dönemlerinde ve bakıma muhtaç oldukları hâl ve durumlarda onlara hizmet etmek, daha hassas ve daha kibar davranmak ve haklarında Allah’a dua etmek gerekmektedir.


  Şunu da belirtelim ki anne ve babaya ihsanın sınırı yoktur; ancak itaat konusu dini ölçülere bağlıdır. Yani anne ve babaya itaat akl-ı selimin makul gördüğü, dinin de onayladığı çerçeve ve ölçüde olmalıdır. Yani “örfe” aykırı olarak hiç kimseye itaat edilmez. (Bkz. Mümtahine, 60/12). Lokman Suresi 15. Ayette “Eğer anne ve baban, hakkında bilgi sahibi olmadığın bir şeyi Bana ortak koşman için seninle mücadele edecek olurlarsa, sakın onlara itaat etme! Fakat Dünya hayatında onlarla iyi geçin” buyurulur. Dolayısıyla anne ve baba kâfir de olsa, müşrik ya da günahkâr da olsa onlarla ilişki kesilmez; çünkü iyilik ve ihsan dini bir görevdir. Onlara, anne ve baba olarak saygı gösterilir, ikram edilir, gönülleri hoş edilmeye çalışılır, tatlı dil ile konuşulur, muhtaç iseler her türlü ihtiyaçları imkân ölçüsünce karşılanır. Ancak Allah’ın emirlerine aykırı olan istekleri yerine getirilmez. Onlara itaat ediyorum diye Allah’a isyan edilmez. 


Dinimiz anne babaya iyilik ve ihsanda bulunulmasını istediği gibi onların dostlarına bile iyilikte bulunulmasını istemiştir. Nitekim Efendimizin şöyle buyurduğu rivayet edilmiştir: “En iyi iyilik, insanın babasının samimi dostuna iyiliği ve ihsanı devam ettirmesidir.” (Müslim, Birr, 12) Anne ve babanın dost ve arkadaşlarını ziyaret etmek, onlara ikramda bulunmak, anne ve babaya gösterilen sevgi ve saygı gibi değerli ve önemlidir. Bu anlamda bizim örfümüzün mayasında var olan ama modern toplumda nispeten azalmaya yüz tutmuş “Baba Dostu” ve “Ahretlik” olguları vefa duygusunun ne kadar önemli olduğunu gösterir. Çünkü dostluk Anadolu irfanında " son nefesin tohumudur yani ahiret günü içindir, Allah rızası içindir." Demek ki anne ve babamızın samimi dostlarına da iyilikte bulunmak, ilgi ve alakamızı devam ettirmek, ziyaret edip hal hatır sorup dua almak bizim için son derece önemlidir.

Hayır dua alabilenlerden olma ümidiyle…

  •   08 Oca 2020 Çar
  •   1482
 
 
 

MAKALE YORUMLARI

Bu Makaleye Henüz Yorum yapılmamış. İlk sen yorum yap..

YORUM YAPINIZ

* Yorumlarınız kontrol edildikten sonra yayımlanacaktır